Akumulator samochodowy jest głównym źródłem prądu w pojeździe. Jest to bateria, którą ładuje się podczas jazdy za sprawą obecności alternatora. Nie wymaga zatem regularnej wymiany czy uzupełniania energii z pomocą zewnętrznych źródeł. Bywają jednak sytuacje, w których akumulator odmawia posłuszeństwa. Przyczyną mogą być przeciążenia lub jazda na krótkich dystansach, ponieważ podczas nich alternator nie może wyprodukować wystarczającej ilości energii, aby zasilić akumulator. Należy wtedy uzupełnić energię, korzystając, najczęściej, z prostownika. Inną opcją, awaryjną, jest podładowanie akumulatora po podpięciu do innego auta. Z niniejszego artykułu dowiesz się, jak ładować akumulator, czego potrzebujesz do tej czynności i na co zwracać uwagę.
Pojemność akumulatora, prąd rozruchowy i poziom elektrolitu decydują o sprawności. Poziom elektrolitu rozumiany też jako sprawność. W naszym artykule zwrócimy uwagę nie tylko na najważniejsze informacje dotyczące ładowania akumulatora, ale postaramy się odpowiedzieć na inne pytania. Czy intensywne ładowanie ma wpływ na żywotność, co zrobić, kiedy akumulator jest w pełni rozładowany oraz jakie znaczenie ma stan instalacji elektrycznej w samochodzie? Odpowiemy też na pytanie, jakie czynności wykonać i co będzie potrzebne przed rozpoczęciem ładowania akumulatora.
Z tego artykułu dowiesz się między innymi:
- Jak działa akumulator?
- Dlaczego akumulator rozładowuje się do zera?
- O czym warto pamiętać podczas ładowania akumulatora?
- Czy szybsze ładowanie może skrócić żywotność akumulatora?
Ładowanie akumulatora samochodowego – jak działa akumulator i jakie są jego najważniejsze parametry
Akumulator samochodowy jest urządzeniem, które magazynuje energię elektryczną w formie chemicznej, uwalniając ją w sposób kontrolowany w postaci prądu stałego. Prąd ten pozwala na zasilanie układu elektrycznego w Twoim samochodzie. Wszystkie typy akumulatorów mają elektrody dodatnią i ujemną, które zanurzone są w elektrolicie. Na rynku można nabyć klasyczne akumulatory kwasowo-ołowiowe, żelowe oraz AGM. Są też akumulatory EFB, będące rozwinięciem modeli kwasowo-ołowiowych. Takie baterie nazywane są ogniwami wtórnymi, ponieważ można je ponownie ładować, w przeciwieństwie do ogniw pierwotnych, które można naładować tylko raz, a następnie wymagają utylizacji.
Jak działa akumulator w samochodzie?
Każdy akumulator ma dwie elektrody: dodatnią i ujemną. Wykonane są z dwutlenku ołowiu (elektroda dodatnia) i ołowiu porowatego (elektroda ujemna). Gdy do jednej z elektrod podłączony zostanie odbiornik energii elektrycznej (np. rozrusznik) to poprzez elektrolit w akumulatorze i obwód zewnętrzny będzie płynąć prąd. Spowoduje to rozładowanie akumulatora i zmianę składu chemicznego obu elektrod (zmieniają się w siarczan ołowiu). Ładowanie pozwala utrzymać akumulator w gotowości. Jest możliwe poprzez podłączenie go do zewnętrznego źródła prądu takiego jak alternator czy prostownik.
Dlaczego akumulator rozładowuje się do zera?
Żywotność akumulatorów w samochodzie wynosi od 3 do 5 lat. Czas ten może się jednak skrócić w zależności od jakości baterii i intensywności jej wykorzystania. Jazdy na krótkich dystansach czy korzystanie z systemu start–stop w pojeździe negatywnie wpływają na stan baterii. Żywotność zależy także od czasu, w którym samochód przebywa w stanie spoczynku (kiedy akumulator jest długo rozładowany) oraz liczby cykli rozładowanie-naładowanie.
Niestety, im częściej całkowicie rozładowujesz akumulator i odpalasz samochód na kable rozruchowe czy ładujesz akumulator prostownikiem, tym częściej może dojść do jego uszkodzenia. Spada również ogólna wydajność baterii. Nie powinno się więc dopuszczać do rozładowania akumulatora do zera. Regularne ładowanie przyspiesza zatem moment wymiany akumulatora w swoim samochodzie na nowy.
Akumulator może rozładować się do zera z co najmniej kilku powodów. Może to nastąpić na skutek ludzkiego błędu, ale przyczyną może być również awaria baterii. Zdecydowanie najczęściej do rozładowania akumulatora może dochodzić poprzez błędy kierowcy, jakimi są m.in. pozostawienie włączonych reflektorów lub innych świateł na całą noc, długi postój samochodu z włączonym radiem, bardzo intensywne wykorzystywanie prądu w samochodzie w okresie zimowym (np. poprzez podgrzewanie lusterek czy foteli).
Bateria może się jednak rozładować także z przyczyn niezależnych od człowieka. Są to przede wszystkim takie czynniki jak niska temperatura powietrza. Ogólnie mówiąc, niska temperatura zaburza reakcje chemiczne zachodzące wewnątrz baterii. Nawet nowoczesny i w pełni naładowany akumulator nie jest całkiem odporny na mróz. Obniżony jest znacząco poziom przepływu elektrolitu pomiędzy elektrodami, co wpływa na obniżenie wydajność akumulatora. Przy 0 st. C wydajność spada o ok. 20%, przy -20 st. C aż o ok. 50%. W takich warunkach doładowanie akumulatora w samochodzie może więc być koniecznością.
Innymi czynnikami wpływającym na rozładowanie baterii są także uszkodzenie alternatora czy naturalne zużycie akumulatora. Przyczyn może być jednak wiele, dlatego należy się zawczasu wiedzieć, jak wygląda ładowanie akumulatora, aby być przygotowanym w razie jego awarii. Koniecznie dowiedz się także, jak wymienić akumulator i którzy kierowcy najczęściej muszą ładować akumulator. I czy należy odłączyć akumulator.
Jak bezpiecznie ładować akumulator i co jest do tego potrzebne?
Akumulatory samochodowe mogą przestać działać z różnych powodów. Warto być wtedy przygotowanym na możliwość uruchomienia samochodu przy pomocy innego pojazdu czy mieć w domu sprzęt do ładowania akumulatorów. Do ładowania akumulatora potrzebny jest prostownik. Niezbędne będą też kable rozruchowe. Warto jeszcze wspomnieć o boosterze, czyli przenośnym źródle energii, które działa na zasadzie powerbanku. Nim też można przywrócić sprawność swojego akumulatora. Dowiedz się więcej i przeczytaj: Co to jest booster rozruchowy do akumulatora i jak działa? Wyjaśniamy!
Jak działa prostownik samochodowy?
Jak bezpiecznie naładować akumulator za pomocą prostownika? Ładowanie akumulatora prostownikiem jest bardzo łatwe. Wystarczy w odpowiedniej kolejności podłączyć urządzenie do samochodowego akumulatora, a następnie prostownik podłączyć do źródła zasilania. Jest to urządzenie, które ma za zadanie zmieniać prąd zmienny w prąd stały, dzięki czemu akumulator po naładowaniu ponownie zasili auto w energię elektryczną.
Pamiętaj, aby zachować przy tym szczególną ostrożność. Należy zwrócić koniecznie uwagę na otoczenie i przyjrzeć się samemu wskaźnikowi. Nie można ładować akumulatora w miejscu, gdzie może dojść do zapłonu. Akumulator podczas ładowania wytwarza bowiem wybuchowy wodór, dlatego np. palenie papierosa w pobliżu ładującego się akumulatora może skończyć się tragedią. Prawidłowe ładowanie akumulatora oznacza zatem przestrzeganie przepisów BHP!
Jak naładować akumulator – krok po kroku
Jak należy ładować akumulator? Poniżej znajduje się lista czynności krok po kroku, które należy wykonać.
Podłączanie akumulatora po naładowaniu zawsze zaczynaj od klemy dodatniej.
- Zadbaj o swoje bezpieczeństwo. Zaciągnij hamulec ręczny i wyciągnij kluczyki ze stacyjki. Załóż okulary ochronne i rękawice – w elektrolicie wewnątrz akumulatora znajduje się silnie żrący kwas siarkowy.
- Odłączanie akumulatora zawsze rozpoczynaj od klemy ujemnej (w kolorze czarnym lub niebieskim). Odpinanie akumulatora w odwrotnej kolejności to kolejna sytuacja, w której może dojść do wybuchu. Dlatego należy to podkreślić – zawsze zaczynamy od minusa.
- Odepnij klemę dodatnią (w kolorze czerwonym), może zaistnieć konieczność poluzowania zacisku kluczem.
- Usuń wszystkie elementy mocujące. Po odpięciu wszystkiego wyjmij akumulator. Pamiętaj jednak, że jest ciężki i może ważyć do 20 kg.
- Naładuj akumulator.
- Podłączanie akumulatora po naładowaniu zawsze zaczynaj od klemy dodatniej.
Ładowanie akumulatora prostownikiem: ile trwa?
Jak długo ładować akumulator? Odpowiedź na to pytanie zależy od wielu czynników. Zakładając, że parametry prostownika zostały odpowiednio dopasowane do akumulatora, to ładowanie może zająć od kilku do kilkunastu godzin. Akumulatory bezobsługowe mogą ładować się nie dłużej niż 12 godzin. Trudno tu jednak oszacować stałe wartości. Należy jednak pamiętać, że czas ładowania akumulatora samochodowego zależy od stopnia rozładowania, ale także typu prostownika. Jakim prądem ładować akumulator? Wyłącznie prądem stałym.
O czym warto pamiętać podczas ładowania akumulatora? Poznaj 4 porady naszego eksperta
Ładowanie akumulatora nie należy do skomplikowanych czynności, jeśli zachowasz wszystkie niezbędne środki ostrożności. Warto jednak mieć na uwadze kilka aspektów, które ułatwią ten proces i wydłużą żywotność Twojej baterii.
Porada pierwsza: wypnij akumulator z auta przed jego ładowaniem
Nowoczesne ładowarki z mikroprocesorami pozwalają na ładowanie akumulatora odłączonego, ale znajdującego się w aucie. Ze względów bezpieczeństwa warto jednak akumulator z samochodu wypiąć. Należy bowiem pamiętać, że nawet minimalny pobór prądu, który wynika z podtrzymywania procesów w samochodzie (np. autoalarmu), może zmylić prostownik i mylnie sygnalizować, że ładowanie nie dobiegło końca. Takie nieprzerwane ładowanie może doprowadzić do zniszczenia akumulatora, dlatego warto za każdym razem wypinać akumulator samochodowy do ładowania.
Porada druga: dobierz prostownik do mocy akumulatora
Na prostownikach i akumulatorach nie należy oszczędzać. Nieodpowiednio dobrana ładowarka może być nie tylko niewygodna w użytkowaniu, ale również niebezpieczna. Należy więc wybierać wyłącznie prostowniki renomowanych, znanych i sprawdzonych firm. Każdy dobry prostownik powinien mieć wbudowane zabezpieczenie oraz możliwość samodzielnego przejścia w stan podtrzymania. Musi koniecznie spełniać wymagania względem napięcia wyjściowego i końcowego (akumulatory 12-woltowe powinny być podłączone do źródła napięcia od 13,2 do 16,2 V). Powinien również być tak dobrany, aby móc ładować baterie o określonej pojemności. Wysokiej jakości prostowniki oraz przewody rozruchowe znajdziesz w Inter Cars.
Porada trzecia: pamiętaj o odpowiednim odłączeniu i podłączeniu akumulatora
Odłącz akumulator przed podpięciem prostownika, zachowując ostrożność. Błąd lub nieuwaga mogą skończyć się zwarciem i uszkodzeniem instalacji elektrycznej, a w konsekwencji kosztowną naprawą. Odpinaj klemy akumulatora wyłącznie w określonej kolejności (najpierw minus, potem plus) i nie dopuść do dotknięcia się klemy ujemnej z dodatnią. Grozi to bowiem zwarciem i uszkodzeniem instalacji. Podczas podłączania akumulatora również pamiętaj o odpowiedniej kolejności (najpierw plus, potem minus). Akumulator wypnij na cały okres ładowania.
Porada czwarta: podczas ładowania akumulatora zachowaj ostrożność
Akumulatory kwasowo-ołowiowe podczas ładowania wytwarzają wodór, który wydostaje się z akumulatora poprzez specjalne wywietrzniki. Wodór jest gazem wybuchowym, dlatego należy zachować szczególną ostrożność podczas ładowania baterii. Nie wolno więc doprowadzić do spięcia, ani tym bardziej zbliżać się z otwartym ogniem do prostownika. Oczywiście trzeba w odpowiednim momencie sprawdzić stan naładowania akumulatora: kiedy stosuje się prostownik bez funkcji automatycznego odłączenia.
Znajdź swój nowy akumulator: to tylko ułamek naszej oferty!
Podczas ładowania akumulatora od momentu jego podłączenia konieczne jest zachowanie należytej ostrożności. Wodór, wydzielający się z akumulatora podczas pracy prostownika jest gazem lekkim i silnie łatwopalnym. Podejście z otwartym ogniem, np. zapalonym papierosem, grozi zapaleniem się gazu i wybuchem, szczególnie w pomieszczeniach o słabej wentylacji. Dlatego należy zwrócić baczną uwagę na otoczenie i ładować akumulator wyłącznie w bezpiecznym miejscu. Ładowanie akumulatora w samochodzie nie jest więc czynnością zalecaną, bezpieczniej jest podłączyć prostownik w garażu – mówi ekspert Inter Cars.
Podsumowanie, czyli na koniec coś o instalacji elektrycznej w samochodzie
Stan instalacji elektrycznej w samochodzie ma kluczowe znaczenie dla stanu akumulatora, ponieważ bezpośrednio wpływa na jego wydajność i żywotność. Niesprawna instalacja, np. uszkodzone przewody, luźne połączenia czy wadliwy alternator, może prowadzić do nieprawidłowego ładowania akumulatora, co skutkuje jego szybszym rozładowaniem lub przeładowaniem. Regularne sprawdzanie instalacji elektrycznej pozwala uniknąć sytuacji, w których akumulator jest nadmiernie obciążany, np. przez niepotrzebne pobory prądu w stanie spoczynku. Ponadto zły stan instalacji może powodować wahania napięcia, które negatywnie wpływają na działanie akumulatora i innych podzespołów elektrycznych. Warto pamiętać, że nawet najlepszy akumulator nie będzie działał prawidłowo, jeśli instalacja elektryczna jest zaniedbana. Dlatego regularna diagnostyka i konserwacja wspomnianej instalacji elektrycznej ma tak duże znaczenie w kwestii żywotności czy awarii akumulatora.
